Tuin van het Natuurcentrum Veluwe in Ede
Tuin van het Natuurcentrum Veluwe in Ede

Taal - Vervolg. Aanbevolen aanpassingen in de spelling van het Nederlands

De Nederlandse spelling! Er is nu geen chocola van te maken oftewel De Neederlantse speling! Er is nuu geen sjookoolaa van te maaken

Op linkedIn gepubliceerd op 6 maart 2019

Inleiding. Eerder heb ik in het artikel Taal - Aanbevolen aanpassingen in de spelling van het Nederlands een lans gebroken om de Nederlandse spelling te vereenvoudigen, voor dyslectici in het bijzonder.

Spelling = conventie. Het is belangrijk om je te realiseren dat spelling een conventie, een afspraak is. Spelling is geen wetmatigheid zoals de wet van de zwaartekracht. In het Nederlands zie je door de jaren heen verschillende spellingsvoorschriften voorbijkomen. In de spelling van vóór 1948 werd 'zo' als 'zoo' geschreven. In de zeventiger jaren van de vorige eeuw was het modern om 'aksie' in plaatst van 'actie' of 'aktie' te schrijven. Zo heeft elke periode z'n voorkeuren en conventies.

Namen. De spelling van voor- en achternamen valt buiten dit artikel omdat namen aan eigen regels gebonden zijn. De voornaam 'Toine' wordt in Zuid-Nederland geregeld als 'Twan' geschreven. De spelling hiervan is vastgelegd in het geboorteregister. De een heet 'Jansen', de ander 'Janssen'. Ook weer vastgelegd in het Bevolkingsregister dat zich niet laat leiden door de heersende spellingsconventies.

Ik probeer hier een notatiesysteem te presenteren waarmee je goed uit de voeten kunt. Er zullen altijd aanpassingen en/of verbeteringen nodig zijn.

Aansluitend zal ik op basis van bestaande tekst de nieuwe spelling in verschillende varianten laten zien. Hierover verderop meer.

Door het spellingssysteem klankzuiver(der) te maken vallen notatie en uitspraak van woorden (meer) samen. Voorbeelden hiervan zijn:

Hierboven heb ik een reeks voorbeelden getoond die mijnsinziens qua spelling klankzuiver kan worden gemaakt. Hierdoor krijg je in het Nederlands een eenduidiger én eenvoudiger spelling.

De spelling van het Nederlands wordt bepaald door uiteenlopende tradities, in het bijzonder bij de (Latijnse, Griekse en Franse) leenwoorden. De doorsnee Nederlander heeft daar niets aan. En de geleende (Latijn) en construeerde spelling (Grieks) uit de klassieke talen maakt het woordbeeld in het Nederlands alleen maar nodeloos ingewikkeld.

Voorbeelden: Hieronder zijn een aantal zinnen uit een artikel uit het NRC van 25 februari 2019 vermeld. De zinnen vóór het scheidingsteken | zijn in het gangbare Nederlands, rechts ervan de variant ervan in de voorgestelde spelling.

  1. Volop werk, maar toch werkloosheid. Hoezo? | Volop werk, maar tog werkloosheijd. Hoezoo?
  2. Meer Nederlanders werken dan ooit tevoren, maar toch staat de werkloosheid niet op recordlaagte. | Meer Neederlanders werken dan oojt tevooren, maar tog staat de werkloosheijd niet op rekorlaagte.
  3. Wat is er mis? | Wat is er mis?
  4. De spanning op de arbeidsmarkt is te snijden. | De spaning op de arbeijtsmarkt is te sneijden.
  5. Je zou verwachten dat werkgevers die markt afgrazen om vacatures te vervullen, meer loon bieden, winstdeling of extraatjes. | Je zau verwagten dat werkgeevers die markt afgraazen om vaakaatuures te vervulen, meer loon biden, winstdeeling of ekstraatjes.
  6. Dan zou de economische piek zich vertalen in een laagterecord voor de werkloosheid. | Dan zau de eekoonoomise piek zig vertaalen in een laagterekor voor de werkloosheijd.
  7. Niet dus. ... | Niet dus. ...

In de bovenstaande alinea zie je twee zinnetjes waar geen verschil tussen de notaties optreedt. Daar is sprake van klankzuiverheid in de huidige spelling.

Tot slot. Mijn inschatting is dat de voorgestelde spelling de nodige weerstand zal oproepen. Niettemin vind ik mijn voorgestelde vereenvoudigde spelling de moeite van overwegen waard, al was het maar dat een grote groep mensen er mee geholpen kan zijn. En dit allemaal in het kader van de van overheidsswege gewenste toegankelijkheid tot informatie.

Bronnen: Woorden vaak niet klankzuiver, Klankzuivere woorden, Aanvankelijk lezen en spellen - Wikipedia, Nederlandse spelling - Wikipedia, Geschiedenis van de Nederlandse spelling - Wikipedia.

De geplaatste artikelen op LinkedIn zijn te vinden op mijn account: Joost van Meeteren | Developer & Designer bij ....

Voor een overzicht van de geplaatste artikelen op LinkedIn kun je ook terecht op de volgende pagina: LINKEDIN | Web Development and Web Design.

Joost van Meeteren, 6 maart 2019